Tasarruf Finansman Sistemi Nedir?
Sistemi anlaşılır hale getiren ana fikir: Bugün borçlanmak yerine, hedeflenen varlık için planlı tasarruf havuzuna katılmak.
Tasarruf finansman sözleşmesi; belirli bir tasarruf tutarı ve dönemine bağlı olarak, önceden belirlenmiş koşullar gerçekleştiğinde müşteriye konut, çatılı iş yeri veya taşıt edinimi için finansman kullanma hakkı veren; şirkete ise müşteriye ait tasarrufu yönetme, geri ödeme, finansman kullandırma ve organizasyon ücreti alma hakkı veren faizsiz finansman esaslı sözleşmedir [2].
Bu nedenle sistem, “hemen para çekip uzun vadeli faiz ödemek” mantığıyla değil; “tasarruf ederek hak kazanmak, teslim zamanında finansmana erişmek ve kalan ödemeleri sözleşmeye göre sürdürmek” mantığıyla anlatılmalıdır.
Temel kavramlar
| Kavram | Açıklama |
| Sözleşme / finansman tutarı | Müşterinin almak istediği konut, araç veya çatılı iş yeri için hedeflediği tutardır. |
| Peşinat | Başlangıçta ödenebilen tutardır. Peşinat teslim ayını ve toplam nakit akışını etkileyebilir. |
| Organizasyon ücreti | Tasarruf finansman faaliyeti ve tasarruf fon havuzunun yönetimi karşılığında şirkete ödenen tutardır [2]. |
| Tasarruf dönemi | Müşterinin teslimattan önce düzenli ödeme yaptığı dönemdir. |
| Tahsisat / teslimat | Sözleşme koşulları gerçekleştiğinde finansman hakkının kullanıldığı aşamadır. |
| Finansman dönemi | Teslimattan sonra kalan ödemelerin yapıldığı dönemdir. |
| NPV / bugünkü değer | Gelecekteki ödemeleri seçilen iskonto oranıyla bugünkü TL değerine indirerek alternatifleri karşılaştırır. |
Sistem hangi ihtiyaçlar için kullanılır?
BDDK SSS’ye göre gerçek ve tüzel kişiler, yalnızca yurt içinde tescil edilmiş konut, çatılı iş yeri veya taşıt alımlarını finanse etmek üzere tasarruf finansman hizmeti alabilir [2].
Konut: ev, daire, konut edinimi odaklı planlar.
Taşıt: otomobil, ticari araç, motosiklet ve bazı şirketlerde karavan gibi taşıt ihtiyaçlarına yönelik planlar.
Çatılı iş yeri: ticari gayrimenkul edinimine yönelik finansman planları.
| Müşteri diliyle anlatım “Banka kredisi yerine, hedefiniz için belirli bir süre tasarruf ediyorsunuz. Teslim zamanı geldiğinde, birikiminiz ile hedef tutar arasındaki fark sistem tarafından tamamlanıyor. Böylece faiz maliyeti yerine, baştan belli bir organizasyon ücreti ve planlı taksitlerle ilerliyorsunuz.” |
Sistem Adım Adım Nasıl Çalışır?
Müşterinin anlaması gereken yolculuk: hedef belirleme, plan seçme, tasarruf, teslimat ve kapanış.
| Aşama | Açıklama |
| 1. Hedef belirlenir | Müşteri almak istediği varlık türünü ve finansman tutarını belirler. Konut, taşıt veya çatılı iş yeri seçenekleri içinde ilerlenir. |
| 2. Bütçe analizi yapılır | Aylık ödeme gücü, peşinat, kira gideri, teslim beklentisi ve vade birlikte değerlendirilir. |
| 3. Model seçilir | Çekilişli model, bireysel/sabit teslim modeli, peşinatlı veya peşinatsız plan gibi seçeneklerden biri tercih edilir. |
| 4. Ön bilgilendirme ve sözleşme yapılır | Şirket, sözleşmeden en az bir gün önce ön bilgilendirme formu ile asgari hususları müşteriye iletmekle yükümlüdür [2]. |
| 5. Tasarruf ödemeleri başlar | Müşteri sözleşmedeki taksitleri öder. Ödemelerin gecikmesi halinde tahsisat ötelenebilir veya sözleşme hükümlerine göre fesih gündeme gelebilir [2]. |
| 6. Teslim / tahsisat gerçekleşir | Çekiliş, sıra tespiti veya sözleşmede belirlenen teslim ayı şartlarına göre finansman kullandırılır. |
| 7. Finansman sonrası dönem yönetilir | Teslimattan sonra müşteri kalan taksitleri ödemeyi sürdürür. Varlık üzerinde rehin/ipotek gibi teminatlar sözleşme dönemine göre gündeme gelebilir. |
Model Türleri ve Maliyet Okuma Rehberi
İyi bir karşılaştırma, görünen taksit tutarının ötesine geçer.
Başlıca model türleri
| Model | Nasıl işler? | Kimler için uygundur? |
| Çekilişli / grup modeli | Benzer hedefe sahip müşteriler bir grupta toplanır; teslim sırası noter çekilişi veya sıra tespit mekanizmasıyla belirlenebilir. | Daha düşük taksit veya erken teslim ihtimali isteyen, teslim zamanında belirsizliği kabul edebilen müşteriler. |
| Bireysel / müşteri bazlı model | Teslim zamanı sözleşme başında daha net planlanır; ödeme tutarı ve vade müşteriye özel kurgulanır. | Teslim ayını önden bilmek isteyen, bütçe planlamasına kesinlik arayan müşteriler. |
| Peşinatlı model | Başlangıçta peşinat ödenir; teslim ayı veya aylık taksit üzerinde olumlu etki yaratabilir. | Bir miktar birikimi olan ve teslim süresini kısaltmak isteyen müşteriler. |
| Peşinatsız model | Başlangıç sermayesi sınırlı müşteriler için tasarrufa taksitle başlama imkanı verir. | Peşinat biriktirmekte zorlanan fakat düzenli ödeme disiplini olan müşteriler. |
| Ara ödemeli / esnek plan | Müşteri belirli dönemlerde ek ödeme yaparak planı hızlandırabilir veya taksit yükünü şekillendirebilir. | Geliri dönemsel artan, prim/ikramiye veya satış geliri bekleyen müşteriler. |
Maliyet nasıl okunmalı?
Tasarruf finansman tekliflerinde “toplam ödenen tutar” tek başına yeterli değildir. Çünkü müşteri teslimata kadar kirada kalabilir, peşinatı bugün öder, organizasyon ücretini başlangıçta karşılar ve taksitler zaman içinde farklı bugünkü değerlere sahiptir.
| Maliyet kalemi | Karar üzerindeki etkisi |
| Peşinat | Bugün çıkan nakittir; fırsat maliyeti yüksektir fakat teslimi hızlandırabilir. |
| Organizasyon ücreti | Şirketin sunduğu hizmetin bedelidir; teklif kıyaslamasında kritik fark yaratır. |
| Aylık taksit | Nakit akışı sürdürülebilirliğini belirler. Sadece düşük taksit değil, toplam vade ve teslim ayı birlikte incelenmelidir. |
| Teslim öncesi kira | Teslim geçtikçe artar; konut senaryolarında NPV farkını ciddi değiştirebilir. |
| İskonto / enflasyon varsayımı | Gelecekteki ödemelerin bugünkü karşılığını hesaplar. Araçlarımızda aylık iskonto oranı bu nedenle görünürdür. |
BDDK Yetkili Şirketler ve Detaylı Profiller
| Şirket | Web / marka | Kısa konumlandırma |
| Adil Tasarruf Finansman A.Ş. | İyi Finans | Modern, sade ve erişilebilir tasarruf finansmanı dili. |
| Albayrak Tasarruf Finansman A.Ş. | Albayrak Finans | Ev, araç, çatılı iş yeri ve traktör başlıklarında tasarruf finansmanı. |
| Birevim Tasarruf Finansman A.Ş. | Birevim | Birlikte Tasarruf Finansı terminolojisi, 2016 kuruluş, geniş şube ağı. |
| Emin Evim Tasarruf Finansman A.Ş. | Eminevim | 1991’e uzanan elbirliği sistemi geçmişi ve yaygın şube ağı. |
| Emlak Katılım Tasarruf Finansman A.Ş. | Emlak Katılım TFS | Emlak Katılım iştiraki ve kamu bankası güvencesi vurgusu. |
| Fuzul Tasarruf Finansman A.Ş. | Fuzul Ev | Ev, araç, karavan, motor ve çatılı iş yeri için faizsiz/kredisiz çözümler. |
| İmece Tasarruf Finansman A.Ş. | İMECE | Dayanışma ve imece kavramı üzerine kurulu finansal model. |
| Katılımevim Tasarruf Finansman A.Ş. | Katılımevim | 2018 kuruluş, ev-araba-iş yeri finansmanında şeffaflık vurgusu. |
| Sinpaş Tasarruf Finansman A.Ş. | Sinpaş YTS | Sinpaş Grubu arka planı ve ev/araç/iş yeri odaklı modeller. |
| 1. Adil Tasarruf Finansman A.Ş. / İyi Finans Yeni nesil, sade ve öngörülebilir tasarruf finansmanı dili. İyi Finans, Adil Tasarruf Finansman A.Ş.’nin markası olarak ev, araç ve iş yeri edinimine yönelik şeffaf, öngörülebilir ve güvenilir çözümler sunduğunu belirtir [11]. Şirketin SSS sayfasında konut, taşıt, çatılı iş yeri, motosiklet ve karavan gibi ihtiyaçlar için finansman planı oluşturulabildiği; çekilişli ve bireysel plan seçeneklerinin bulunduğu ifade edilir [11]. Karşılaştırırken bakılacak noktalar: Planın çekilişli mi bireysel mi olduğu, teslim tarihi, erken teslim koşulları, peşinat ihtiyacı ve taksit kişiselleştirme sınırları. Kaynak: [1], [11] |
| 2. Albayrak Tasarruf Finansman A.Ş. / Albayrak Finans Ev, araç, çatılı iş yeri ve traktör finansmanı başlıklarıyla geniş ihtiyaç seti. Albayrak Finans, müşterinin satın almak istediği ev, araç veya çatılı iş yeri için finansman tutarı ve bütçeye uygun aylık taksit belirleyerek ilerlediğini; çekilişli veya müşteri bazlı tasarruf finansman modellerinin tercih edilebildiğini açıklar [10]. Resmi web sitesinde hizmetler arasında ev finansmanı, araç finansmanı, çatılı iş yeri finansmanı ve traktör finansmanı başlıkları yer alır [10]. Karşılaştırırken bakılacak noktalar: Müşteri bazlı model ile çekilişli modelin maliyet farkı, teslim ayı, traktör/iş yeri gibi niş ürünlerde teminat ve belge gereksinimleri. Kaynak: [1], [10] |
| 3. Birevim Tasarruf Finansman A.Ş. “Birlikte Tasarruf Finansı” terminolojisi ve sosyal finans vurgusu. Birevim, 2016 yılında kurulduğunu ve tasarruf sahiplerinin ev, araç ve iş yeri ihtiyaçları için insan merkezli sosyal finans anlayışıyla çözümler ürettiğini belirtir [6]. Kurumsal sayfasında konut, araç, işyeri, ticari araç ve motosiklet finansmanı başlıkları; ayrıca 73 şube ve 1000’i aşkın çalışan bilgisi yer alır [6]. Karşılaştırırken bakılacak noktalar: Ürün gamı, dijital şube/mobil takip deneyimi, teslimat performansı, iş yeri ve ticari araç planlarının maliyet yapısı. Kaynak: [1], [6] |
| 4. Emin Evim Tasarruf Finansman A.Ş. / Eminevim Elbirliği sistemi geçmişi, sektör deneyimi ve geniş şube ağı. Eminevim, temellerinin 1991 yılında Abdurrahman Emin Üstün tarafından atıldığını, 2005 yılında konut sektörüne taşınarak Eminevim markasının hayata geçtiğini ifade eder [4]. Şirket, 30 yılı aşan geçmiş, 81 ilde yaygın şube ağı ve konuttan otomobile kadar çeşitli alanlarda hizmet verdiğini belirtir [4]. Karşılaştırırken bakılacak noktalar: Teslimat geçmişi, şube erişimi, organizasyon ücreti oranı, teslim ayı ve kampanya koşullarının standart sözleşme ile uyumu. Kaynak: [1], [4] |
| 5. Emlak Katılım Tasarruf Finansman A.Ş. Emlak Katılım iştiraki kimliği ve kamu bankası güvencesi iletişimi. Emlak Katılım Tasarruf Finansman, resmi sayfalarında Emlak Katılım iştiraki kimliğini, faizsiz konut ve araç finansmanı çözümlerini ve “kamu bankası güvencesi” vurgusunu öne çıkarır [12]. Bu vurgunun mevduat sigortası anlamına gelmediği müşteri iletişiminde ayrıca belirtilmelidir; BDDK SSS tasarrufların kamusal sigorta mekanizması kapsamına alınmadığını ifade eder [2]. Karşılaştırırken bakılacak noktalar: Kamu bankası güvencesi ifadesinin sözleşmedeki hukuki karşılığı, teslimat modeli, peşinat/organizasyon ücreti ve müşteri hizmetleri süreçleri. Kaynak: [1], [2], [12] |
| 6. Fuzul Tasarruf Finansman A.Ş. / Fuzul Ev Ev, araç, karavan, motor ve çatılı iş yeri için yaygın bilinen marka konumlandırması. Fuzul, ev, araç (otomobil, karavan, motor) ve çatılı iş yeri sahibi olmak isteyen kişilere faizsiz, peşinatsız ve kredisiz finansman kaynağı sunduğunu belirtir [5]. Resmi sitesinde çekilişe katılmanın zorunlu olmadığı; bireysel model tercih edilerek teslimat tarihinin önceden belirlenebildiği ve çekilişlerin noter huzurunda yapıldığı bilgisi yer alır [5]. Karşılaştırırken bakılacak noktalar: Bireysel model ile çekilişli modelin teslim kesinliği, taksit dondurma/erteleme hakları, teslim sonrası taksit artışı ve kampanya şartları. Kaynak: [1], [5] |
| 7. İmece Tasarruf Finansman A.Ş. Dayanışma, sıra tespit ve finansal asistan vurgusu. İMECE, dayanışma ve tasarruf modeliyle faizsiz ev, araç ve iş yeri sahibi olmayı kolaylaştırdığını; sistemin gerçek veya tüzel kişilerden oluşan dayanışma gruplarıyla çalıştığını anlatır [8]. Resmi sayfasında Sıra Tespit Sistemi, 3T Sistemi ve müşteriler için hızlı teklif oluşturan Online Finansal Asistan Uygulaması gibi farklılaşma başlıkları yer alır [8]. Karşılaştırırken bakılacak noktalar: Sıra tespit mekanizmasının şeffaflığı, 3T yönteminde toplam maliyet, dijital asistanın varsayımları ve teslimat takibi. Kaynak: [1], [8] |
| 8. Katılımevim Tasarruf Finansman A.Ş. Ev, araba ve iş yeri finansmanında “krediden iyisi” söylemi ve şeffaflık değerleri. Katılımevim kurumsal sayfasında şirketin 2018 yılında kurulduğu, ev, araba ve iş yeri finansmanında faizsiz modeller sunduğu ve şeffaflık, müşteri odaklılık, güvenilirlik gibi değerleri öne çıkardığı görülür [7]. Şirket, tasarruf finansman yöntemiyle üyelerin küçük tasarruflarını bir araya getirerek ev ve araba ihtiyaçlarının güvenli ve kolay şekilde karşılanmasını misyonu olarak ifade eder [7]. Karşılaştırırken bakılacak noktalar: Faizsiz modelin sözleşme detayları, teslim ayı, halka açık/KAP duyuruları varsa finansal şeffaflık ve kampanya koşulları. Kaynak: [1], [7] |
| 9. Sinpaş Tasarruf Finansman A.Ş. / Sinpaş YTS Sinpaş Grubu arka planı ve ev/araç/iş yeri odaklı tasarruf modelleri. Sinpaş YTS, Sinpaş’ın 1974’ten beri konut üreten geçmişine ve Sinpaş Grubu’nun yarım asırlık uzmanlık, kalite ve güven ilkelerine vurgu yapar [9]. Şirket, Ocak 2021 itibarıyla tasarrufa dayalı faizsiz finansman modelleriyle ev, araba ve iş yeri edindirme amacıyla faaliyet hayatına başladığını; faaliyetlerinin BDDK tarafından denetlendiğini belirtir [9]. Karşılaştırırken bakılacak noktalar: Sinpaş projeleriyle bağın kapsamı, Türkiye genelinde varlık seçme özgürlüğü, çekiliş/sabit taksit/artan taksit seçenekleri ve peşinat şartları. Kaynak: [1], [9] |
